Alpomish bilan Supermenni nima birlashtirib turadi? Albatta, ularning ikkalasi ham juda kuchli qahramonlar, insonlar hayotini qutqarish, olamni yaxshiroq qilish va shunga o‘xshash juda muhim narsalar bilan band. Lekin ularni birlashtiradigan boshqa narsa ham bor.

Ular bosib o‘tgan yo‘l.

Nafaqat Alpomish yoki Supermen — Simbadan tortib GTA o‘yinidagi Tommi Versettigacha hamma siz tanigan yoki tanimagan qahramonlarning barchasini bitta umumiy yo‘l birlashtirib turadi. Bu haqida o‘zining “Ming yuzli qahramon” kitobida afsonashunos Jozef Kempbell yozib ketgan.

Har qanday qahramon avval o‘zining xavfsiz dunyosida bo‘ladi, keyin, uni nimadir sarguzashtlar tomon chorlaydi… qahramon avval chaqiriqni rad etadi, lekin hayotidagi ustoz bilan uchrashgach, yo‘lga otlanadi. Yo‘lda u do‘stlar orttiradi, dushmanlar bilan kurashadi, hal qiluvchi sinovdan o‘tib, mukofot oladi va uyiga qaytadi.

Reklama va kommunikatsiyalarga buni nima aloqasi bor degan savol tug‘ildimi? Aloqa shundaki, har qanday brend ham aslida bir qahramon. Arxetiplar haqida eshitganmisiz? Masalan, Disney — sehrgar, chunki u sizga hissiyotlar va beg‘uborlik beradi. Google esa — donishmand, axir unda hamma savollarga javob topiladi.

Bundan tashqari, reklamadagi eng kuchli instrumentlardan biri — hikoyalar. Hikoyalarni to‘g‘ri so‘zlab berish uchun esa, qahramon yo‘lini yaxshi bilish muhim. Bu mavzu sizga qanchalik qiziq? Izohlarda fikrlaringizni qoldiring. Gaplashamiz.

Zamonaviy O‘zbekiston tarixida juda ko‘p «klassik» reklamalar bor — «Kango qani, Kango?» kabilardan tortib, o‘sha mashhur Nexia reklamasigacha.

Lekin ulardan ham oldin, O‘zSSR davrlarida yurtimizda reklama allaqachon bo‘lgan. Masalan, tepadagi reklama roliki 1986-1989-yillar oralig‘ida ekranlarga chiqarilgan.

Hatto hozir ham raqsga undaydigan musiqani esa Buxorolik rok-guruhi ijro etgan.

Hozir bozorimizda deyarli «o‘lik» print formati, SSSR davrida ancha mashhur edi. Bunga misol — kalishlar reklamasiga bag‘ishlangan poster.

Ha, aytgancha, xronometraj bo‘yicha ham hech qanday xavotirlar bo‘lmagan: chet ellliklar reklama roliklari 30-soniyadan chiqmasligiga harakat qilib kuyib-pishib yurishgan bir paytda, bizda roliklar bemalol 2-3 daqiqalab ketavergan.

Hattoki «product placement» ham bo‘lgan — «Ivan Vasilyevich kasbini o‘zgartiradi» filmidan olingan kadr buning isboti.

Xo‘sh, siz qanday qadimgi reklamalarni eslaysiz? Izohlar qoldiring, gaplashamiz.

Har bir kreator — u kopiraytermi, SMM-mutaxassisimi yoki dizaynermi, erta yoki kech g‘oya topolmaslikdan qiynaladi. Shunaqa paytlarda sizga biroz bo‘lsa ham yordam bo‘lishi uchun, kreativ direktorimiz Shaha Saliyevga savol berdik: qanday qilib yaxshi shtorming qilsa bo‘ladi?

🧠 Iloji boricha ko‘p ma’lumot yig‘ib, keyin g‘oya o‘ylashga o‘tiring — loyiha, mijoz, bozor, mahsulot, auditoriya, brend… mijoz bergan hujjatlarni o‘qing, internetdan ma’lumot izlang (hech bo‘lmasa, Google’ning ikkinchi sahifasigacha boring);

🧠 Shtorming paytida hazillashing, jinnicha g‘oyalar kelsa, ularni jamoa bilan ulashing — bizning miyamiz juda erinchoq, u ishlashni yomon ko‘radi, lekin dam olishni, kulishni barcha neyronlari bilan sevadi. Hazil bilan uzoqqa bormasligingiz mumkin, ishlaydigan g‘oya ham tug‘ilmaydi, katta ehtimol bilan, lekin miyangiz charxlanib, ishga moyil bo‘lib oladi;

🧠 G‘oyalarni tizimlashtiring: avval qandaydir haqiqatni, faktni toping (masalan, hamma dam olishni yaxshi ko‘radi), undan keyin insayt izlang (lekin dam olayotganimizda biz ko‘pincha o‘zimizni aybdor, yalqovdek his qilamiz), so‘ng brend rolini yozib chiqing (brendimiz dam olish paytida o‘zini aybdor his qilayotganlarga qanday yordam berishi mumkin?), bundan keyin yechim keladi (masalan, bizning mijoz KitKat bo‘lsa, brend roli — KitKat dam olish uchun tanaffus davomiyligini belgilaydigan narsa bo‘lishi mumkin). Shundan so‘ng messedjlar va sloganlar tug‘iladi.

🧠 O‘ylab topgan g‘oyalaringizni tekshiring: ko‘pincha kreatorlar bitta yaxshi forma yoki qiziqarli ssenariy o‘ylab topib, shtorming o‘xshadi deb o‘ylashadi. Lekin g‘oyani tekshirish muhim — yaxshi ssenariy yomon tashqi reklama bo‘lishi mumkin, zo‘r poster g‘oyasi digital platformalarda rivojlanmay qolishi mumkin, ajoyib slogan esa… katta kampaniya doirasida shunchaki slogan bo‘lib qolishi mumkin.

👀 Shtorming bo‘yicha kreativ direktorimizga yana savollaringiz bo‘lsa, izohlarda yozib qoldiring!

Faraz qiling — bir turist oldingizga kelib, «O‘zbekistonning qayerlariga borishim shart?» deb savol bersa, nima deysiz?

Katta ehtimol bilan Samarqand, Buxoro va Xiva yodingizga tushsa ajab emas. Albatta, bu xato javoblar emas.

Lekin bugun e’tiboringizga yurtimizning boshqa bir sehrli o‘lkasini taqdim qilgimiz keldi. Tanishing — Surxondaryo.

Bu zaminga o‘tgan yili katta jamoa bo‘lib sayohat qilganmiz. O‘lkaning tarixi, diniy yodgorliklari va tabiati haqida katta loyiha ustida ishlab, Surxondaryoga rasman «turistik hudud» unvoni berilishi uchun mehnatimiz singgan.

Darband, Boysun, Xo‘jaikon va Fayoztepa kabi g‘aroyib makonlarni bir ko‘rsangiz unutish qiyin — siz ham bu o‘zgacha viloyat haqida ko‘proq ma’lumot olishingiz uchun bir nechta hujjatli filmlar ishladik.

Ularni tomosha qiling, ulashing va O‘zbekistonga qiziqqan chet ellik do‘stlaringizga ham yuborib qo‘ying.

Vatanni sevadigan kreatorlar va strateglar hech qachon kam bo‘lmaydi, nima deysiz? 💚